de microbus, een netwerk

De interlokale microbus rijdt van A naar B en mag ook in de centra van de tussenliggende dorpen passagiers oppikken. Vaste bushaltes zijn er niet, je mag op elke plaats uitstappen. Tussen de dorpen mag de microbus officieel geen klanten oppikken, deze zijn voor de grote bus, die om die reden twee keer zolang over het gehele trajekt doet. Deze regel wordt echter niet gehandhaafd, dus de interlokale microbus neemt ook deze reizigers op als het ‘volkswagenbusje’ nog niet vol is, dwz officieel maximaal zeventien passagiers, exclusief de bijrijder en de chauffeur.
Er staat geen prijs vast voor deze klant tussen de dorpen, hetgeen tot gevolg heeft dat de bijrijder in onderhandeling gaat met de aarzelende klant, tot op het moment de bijrijder een voldoende lage prijs vraagt voor de rit, en de klant toehapt. Dit onderhandelen duurt even en verlengt de totale reistijd tussen A en B. Toch stoort me dit oponthoud niet want we staan even stil en dat biedt mij de mogelijkheid voortijdig uit te stappen. En dat is soms heel erg welkom, omdat de schokbrekers vorig jaar al versleten waren, omdat de chauffeur onverantwoordelijk rijdt, te hard rijdt of te langzaam rijdt.
Dat laatste in het geval de bus, nog niet vol, verplicht was te vertrekken uit A, en vervolgens stapvoets rijdt op zoek naar aanvullende klanten op weg naar het eerste dorp op vijf kilometer afstand. Ik ben weleens uitgestapt in dat volgende dorp na twintig minuten ‘expresso’ bus. De bijrijder vroeg me een bedrag voor dat eerste stuk, ik weigerde effectief.
Ik stapte in de volgende bus die inmiddels ook was aangekomen op dat punt. Op dat moment ontstaat er een nieuwe situatie, wie pikt de eerstvolgende klant op aan de kant van de weg? Beide busjes proberen elkaar nu op hoge snelheid af te troeven met inhaalmanouvres die mij doen besluiten opnieuw mijn microbus te verlaten. En te wachten op een derde, die snel komt omdat het aantal vrijgegeven concessies groot is, hetgeen leidt tot een moordende concurrentie.
Gunstig voor mij is de omstandigheid dat de bijrijder pas ongeveer halverwege het trajekt de ´pasaje´, de afgesproken of vastgestelde ritprijs gaat innen. Als ik sterk onderhandel kan ik op een derde van het trajekt wachten op mijn derde microbus zonder een enkele peso te hebben betaald tot op dat moment.

Niet het principe tijd is geld bepaalt het handelen van het team chauffeur-bijrijder, het principe is slechts het geld in de zak van de reiziger, een dollar over vijfenveertig kilometer, de duur van de rit is gemiddeld een uur. Dit zou kunnen leiden tot een mooie positie van de reiziger volgens het principe klant is koning. Echter, als je eenmaal bent ingestapt ben je slechts een homp vlees, pas buiten de microbus kun je weer onderhandelen. Belangrijk is dat je je eigen verantwoordelijkheid neemt bij het in- en uitstappen. De omschrijving een homp vlees is niet erg overdreven want talloos is het aantal dodelijke ongelukken met de microbussen. In het spraakgebruik heten de interlokalen dan ook de intermortalen.

Een mens leeft in netwerken, een van de netwerken is de microbus met zijn eigen wetten en regels. Sommige regels zijn van overheidswege opgelegd, zoals in dit geval de ritprijs tussen de dorpen en de vertrektijdtijd vanuit A. Verder is het onderhandelen in de vrije ruimte. Een interessante informele regel is dat de mooiste meid naast de chauffeur mag zitten. Op de voorbank zijn drie zitplaatsen, linksvoor de chauffeur, middenvoor de mooie meid plek en rechtsvoor de meest gevaarlijke plek. Als de chauffeur een objekt moet ontwijken en hij kiest voor linksom, is de plek rechtsvoor het meest dodelijk als het toch misgaat.

De mooie meid dus naast de chauffeur. Is het zo dat de chauffeur regelmatig het been van de mooie meid beroert met alle gevolgen voor de verkeersveiligheid? Nee. Is het zo dat de mooie meid vaak een perpektiefvol gesprek begint met de chauffeur die misschien zelf wel eigenaar is van de microbus? Nee.

Het is vooral symbolisch, de mooie meid mag naast de man achter de knoppen, de verantwoordelijkheid nemende. Mocht die zijn handen niet thuis kunnen laten, dan zal de hele bus haar verdedigen als ze daarom vraagt. Maar voor het zover is, zegt de hele bus al tegen haar: Ja, jij bent de mooiste meid. Daarover is consensus en dat streelt haar. En het levert een effectieve orde op. Ik haal het niet in mijn hoofd om als grijsaard in het geheel lege busje op het busstation te A, op de plek van de mooie meid te gaan zitten. Mij is wel eens de plek rechtsvoor aangeboden, maar die weiger ik, ik moet dan geheid even later weer uitstappen om de mooie meid door te laten, en ik zit dan op de meest gevaarlijke plek.

Het komt voor dat ik bij het uitstappen een chauffeur ´en public´ een kompliment maak over zijn manier van rijden. Ook als ik met klachten uitstap laat ik de hele bus meegenieten, dat maakt mijn onderhandelingspositie sterker. Je kunt je familie niet uitzoeken en je medereiziger ook niet, maar vaak krijg je bijval voor je klachten. Ik zit in de microbus om mijn auto weer op te halen na een onderhoudsbeurt bij een garage in B, morgen rij ik weer een stuk veiliger in mijn eigen bolide. Niet al mijn medepassagiers hebben dezelfde ontsnappingsmogelijkheden. Ik wens hen dan ook oprecht een behouden vaart als ik het schip voortijdig verlaat.

Ik heb ook een advies klaar voor de mooiste meid in mijn bus: Ja, je bent de mooiste maar jouw plek is niet de meest veilige. Ik denk dat ze mij een glimlach teruggeeft, want je moet risico´s nemen in het leven en zij wil ook een eigen bolide.

 

 

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in straatbeeld. Bookmark de permalink .

2 reacties op de microbus, een netwerk

  1. annevellinga zegt:

    Ha Jan, ik voeg meteen de daad bij het woord, ziek hier naar je lef :) en dat kom ik meteen tegen – leuk verhaal, interessant ook, temeer omdat ik (nog) geen idee heb waar het zich afspeelt en wat jij daar doet, vakantie of wonen of bezoek. Ik schat een Spaan sprekend land, maar Spanje lijkt me niet, want daar heb ik zelf de binnenlanden bereisd, te voet, trein, auto – en dit gebeurde daar niet – dus ergens in Zuid-Amerika? Veel plezier daar, en erg leuk dat je op die afstand mijn blog gevonden hebt en dat je ook de kleinste van de klas was.

  2. ik volg je, dus ik krijg per mail binnen als er iets is, had je dus al eerder gevonden. Ja, bijna goed, midden-amerika, preciezer Nicaragua. Maar ben ook nog wel eens in de Achterhoek en omstreken.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s